DÜNYA ŞEKER TÜKETİMİNE DİKKAT HAFTASI (19 - 25 Eylül)
Şeker Tüketiminin Sınırlandırılması
Şeker tüketiminin sınırlandırılması, sağlıklı ve dengeli beslenmenin temel unsurlarındandır.
Beslenmemizde şeker iki şekilde bulunur.
● Gıdaların içerdiği doğal şeker sütteki laktoz, meyvelerdeki fruktoz vb.
● İlave şeker denilen gıdaların İşlenmesi, hazırlanması sırasında eklenen şeker
İlave şekerler;
● Beyaz şeker, esmer şeker gibi doğal şekerleri kapsar.
● Kimyasal olarak üretilmiş enerji içeriği olan, yüksek fruktoz içeren mısır şurubu gibi tatlandırıcıları kapsar.
Hazır Gıda Satın Alınırken Dikkat Edilmesi Gerekenler
Hazır Gıda Satın Alınırken Dikkat Edilmesi Gerekenler
● Gıda seçimi yapılırken ürün etiketleri mutlaka okunmalıdır.
● Etiketinde ilave şeker içermez ibaresi olan ürünler tercih edilmelidir.
Şeker ve Şekerli Gıdaların Fazla Miktarda Tüketimi
● Gereksiz enerji alımına,
● Vücut ağırlığının artmasına (fazla kilo),
● Besleyici değeri daha iyi olan diğer gıdaların tüketiminin azalmasına neden olur.
● Metabolik sendrom,
● Kalp-damar hastalıkları,
● Böbrek hastalıkları,
● Diyabet,
● Hipertansiyon,
● Diş çürüğü riski ile İlişkilendirilir.
Günlük beslenmemizde fark etmeden tükettiğimiz şeker miktarı düşündüğümüzden fazla olabilir. Şeker tüketiminize dikkat edin, sağlığınızı koruyun.
Fazla şeker tüketimi; obezite, tip 2 diyabet ve diş çürükleri başta olmak üzere birçok sağlık sorunu için risk oluşturabilir.
Etiketleri okuyun.
Şekerli atıştırmalıklar yerine sağlıklı alternatifleri tercih edin.
Şekerli içecekler yerine su tüketin.
Dengeli ve yeterli beslenmeyi yaşam tarzı hâline getirin.
Çocuk Beslenmesinde Şeker
Çocuk Beslenmesinde Şeker
● İlave şeker içeren gıdalardan uzak durulmalıdır.
● Şeker oranı yüksek gıdalara nadiren ve az miktarda yer verilmelidir.
Ş E K E R T Ü K E T İ M İ
Sağlıklı ve dengeli beslenmenin temel unsurlarından biri şeker tüketiminin sınırlandırılmasıdır. Beslenmemizde şeker iki şekilde sağlanır; biri yiyeceklerin içerdiği doğal (sütteki laktoz, meyvelerdeki früktoz vb.) diğeri ise “ilave” denen yiyeceklerin işlenmesi veya hazırlanması sırasında eklenen şekerdir. İlave şekerler; beyaz şeker, esmer şeker gibi doğal şekerleri kapsadığı kadar kimyasal olarak üretilmiş enerji içeriği olan yüksek früktoz içeren mısır şurubu (nişasta bazlı şeker) gibi tatlandırıcıları da kapsar.
Bilinçli Alışveriş
Hazır yiyecekler satın alınırken etiketteki şeker içeriği ve türü okunmalı ve tercihi ona göre yapılmalıdır. Etikette yer alan; esmer şeker, mısır kaynaklı tatlandırıcılar, meyve suyu konsantresi, yüksek früktozlu mısır şurubu, bal, invert şeker, malt şekeri, melas (şeker tortusu), ham şeker, şeker, dekstroz, früktoz, glikoz, laktoz, maltoz, sukroz ifadeleri ilave şekeri göstermektedir. Bazı kahvaltılık gevrekler, yoğurtlar ve meyve suyu dâhil olmak üzere birçok paketlenmiş yiyecek ve içecekler çok miktarda ilave şeker içerir. Yiyecek seçimi yapılırken ürün etiketleri mutlaka okunmalı, şekerli kahvaltılık gevrekler yerine sade yulaf lapası, şekersiz müsli ya da kepekli gevrekler tercih edilmelidir. Bu tür sade tahılları tek başına tüketmek yerine, çeşitlilik ve doğal tatlılık katmak için taze meyveler eklenebilir. Etiketinde “ilave şeker içermez” ibaresi olan ürünler tercih edilmelidir.
Fazla Şeker Tüketimi / Hastalık Riskleri
Şeker ve şekerli yiyeceklerin fazla miktarda tüketimi, gereksiz enerji alımına, vücut ağırlığının artmasına (obeziteye) ve besleyici değeri daha iyi olan diğer yiyeceklerin tüketiminin azalmasına neden olur. Fazla şeker tüketimi; metabolik sendrom, kalp-damar hastalıkları, diyabet, hipertansiyon, böbrek hastalıkları ve diş çürüğü riski ile ilişkilidir.
Günde 50 g Şeker
Yiyeceklerde yer alan doğal şeker dışında, üretimde eklenen şekerler ile çay şekeri olarak adlandırılan sakkarozun toplam günlük alım miktarı, ihtiyaç duyulan enerji miktarının %10’unu geçmemeli, %5’in altında olması tercih edilmelidir. Günde ortalama 2000 kalori enerjiye ihtiyaç duyan bir kişi için, alınabilecek en fazla şeker miktarı yaklaşık 200 kaloriye denk gelir. Bu da yaklaşık 50 gram (yaklaşık 10 silme tatlı kaşığı) şekere eşittir.
Çocuk Beslenmesinde Şeker
Çocuk beslenmesinde; ilave şeker içeren besinlerden (şeker, şekerli yiyecek ve içecekler) kaçınılmalı; şeker oranı yüksek yiyeceklere (çikolata, kek, bisküvi, şekerli içecekler ve dondurma vb.) günlük öğünlerinde nadiren ve küçük miktarlarda yer verilmelidir.
Toplum sağlığını önceleyen Bakanlığımızca, Sağlıklı Beslenme ve Hareketli Hayat Programı yürütülmekte olup bu program kapsamında da “yüksek şeker içeren gıdaların toplumda tüketiminin azaltılması ve gıda üreticilerinin daha az şeker içeren ürün üretmeleri yönünden teşvik edilmesi” hedeflenmektedir.
Bu hedef çerçevesinde, şeker tüketiminin sağlık üzerine olumsuz etkilerine dikkat çekmek için 19–25 Dünya Şeker Tüketimine Dikkat Haftası etkinlikleri düzenlenmekte olup toplumda farkındalık oluşturmak amacıyla 81 ilde bilgilendirme faaliyetleri yürütülmektedir.